Vitamines overdoseren: kan dat? De feiten op een rij

Vitamines overdoseren: twee mythen die allebei niet kloppen

Over vitamines hoort u twee tegengestelde dingen. De ene mythe: vitamines zijn natuurlijk, en wat te veel is, voert het lichaam gewoon af. De andere: wie vitamines slikt, brengt zijn gezondheid al snel in gevaar. De waarheid ligt in het midden en hangt af van de voedingsstof en van de dosis.

Europese autoriteiten hebben voor veel voedingsstoffen beoordeeld waar de grens ligt. Hun waarden laten zien vanaf welke inname voorzichtigheid geboden is, en waar de gegevens tot nu toe niet volstonden voor een vaste grens.

Wie bepaalt de grenzen?

De Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) leidt voor vitamines en mineralen aanvaardbare bovengrenzen van inname af. Zo'n bovengrens is de dagelijkse inname uit alle bronnen samen die, voor zover nu bekend, ook op lange termijn geen nadelige gevolgen voor de gezondheid heeft¹.

Het Duitse federale instituut voor risicobeoordeling, het Bundesinstitut für Risikobewertung (BfR), stelt daarnaast maxima per dagdosis van een voedingssupplement voor. Het houdt er rekening mee dat veel mensen ook verrijkte voedingsmiddelen gebruiken en zo op een hoge inname kunnen uitkomen. De voorstellen zijn bedoeld als basis voor toekomstige regels op EU-niveau¹.

Vetoplosbaar of wateroplosbaar: waarom dat uitmaakt

Of een vitamine wateroplosbaar of vetoplosbaar is, maakt verschil. Vetoplosbare vitamines zoals vitamine D kan het lichaam opslaan. Een teveel is dus niet van de ene op de andere dag verdwenen. Wie lange tijd ruim te veel inneemt, kan deze vitamines wel degelijk overdoseren.

Houd u daarom aan de aanbevolen dagelijkse dosis en tel vitamine D uit verschillende supplementen bij elkaar op. Hoeveel vitamine D er in uw bloed zit, is met bloedonderzoek te meten. Gebruikt u vitamine D langere tijd, laat deze waarde dan door uw arts controleren. Voor vitamine K geldt: gebruikt u medicijnen, overleg dan vooraf met uw arts.

Vitamine C: wat gebeurt er met het teveel?

Bij vitamine C zit er een kern van waarheid in de eerste mythe. In een studie bij zeven gezonde vrijwilligers nam het lichaam een eenmalige dosis van 200 mg volledig op. Vanaf eenmalige doses van 500 mg werd een kleiner deel opgenomen, en het lichaam scheidde wat het had opgenomen via de urine weer uit².

Door een gebrek aan gegevens kon de EFSA voor vitamine C geen aanvaardbare bovengrens afleiden. Wel ging de autoriteit ervan uit dat 1000 mg per dag extra, bovenop de gewone voeding, niet gepaard gaat met maag-darmklachten³. Het BfR adviseert voor voedingssupplementen maximaal 250 mg vitamine C per dagdosis³.

Vitamine B12: bestaat er zoiets als te veel?

Voor vitamine B12 zijn tot nu toe geen schadelijke effecten op de gezondheid gevonden waaruit een bovengrens kan worden afgeleid. Daarom bestaat er geen aanvaardbare bovengrens van inname⁴. Volgens het BfR is de gezonde bevolking in het algemeen goed voorzien van vitamine B12⁴.

Welke vormen er zijn, leest u in ons artikel over de verschillende vormen van vitamine B12. Bij Melinava is Liposomale Vitamine B12 verkrijgbaar.

Omega-3: hoeveel geldt als veilig?

Omega-3-vetzuren zijn geen vitamines, maar ook hier speelt de vraag of u er te veel van kunt binnenkrijgen. Voor de vetzuren EPA en DHA waren de gegevens voor de EFSA niet voldoende om een aanvaardbare bovengrens vast te stellen. Volgens haar beoordeling is voor volwassenen tot 5 g EPA en DHA samen per dag uit supplementen wel veilig⁵. Bij Melinava vindt u omega-3-vetzuren in Omega 3.

Het gaat om het totaal

Veel mensen gebruiken meer dan één supplement. Volgens gegevens uit de Nationale Verzehrsstudie, een Duits landelijk voedingsonderzoek, nam 7,4% van de ondervraagden op de onderzoeksdagen twee supplementen met vitamine C in³. Zo lopen de hoeveelheden op zonder dat mensen het merken.

• Kijk of een voedingsstof in meerdere van uw supplementen zit, bijvoorbeeld in een multivitamine en in een supplement met alleen die ene stof.
• Denk ook aan verrijkte voedingsmiddelen, zoals vruchtensappen of ontbijtgranen.
• Gebruikt u medicijnen? Overleg dan vooraf met uw arts.

Voor elk supplement geldt wat ook op het etiket staat: "De aanbevolen dagelijkse dosis niet overschrijden." Of langdurig gebruik zinvol is, leest u in ons artikel over het doorlopend gebruik van supplementen of het inlassen van pauzes.

"Vitamines overdoseren kan niet"? Onze conclusie: klopt niet

De bewering "Vitamines overdoseren kan niet" klopt niet. Bij sommige voedingsstoffen, zoals vitamine D, is een overdosis mogelijk. Bij andere, zoals vitamine B12, is tot nu toe geen schade aangetoond. Blijft u bij de aanbevolen dagelijkse dosis en let u op het totaal van al uw supplementen, dan heeft u het belangrijkste al gedaan.

Veelgestelde vragen over vitamines overdoseren

Passend bij dit onderwerp

Liposomaal Vitamine B12

Gemaakt volgens Europese farmaceutische kwaliteitsnormen.

€29,95 Bekijk product